poniedziałek, 15 września 2008

Wilczomleczowate

Wilczomleczowate (Euphorbia) występują niemal na całym świecie (poza Antarktydą). Najwięcej gatunków pochodzi z Afryki, Madagaskaru, Brazylii czy Indii. Właśnie te okazy dominują w rodzimych hodowlach. Pochodzenie niektórych gatunków nie jest znane, ponieważ wyhodowano wiele hybryd. Nazwa Euphorbia wywodzi się od nazwiska lekarza króla Maroka - Euphorbesa (I w. ne.) Nadworny lekarz za pomocą wilczomlecza żywiconośnego (E. resinifera) zwalczał zaburzenia trawienia oraz obrzęki. Do najliczniejszego rodzaju wilczomleczowatych należą nie tylko sukulenty. Same sukulenty tworzą grupę blisko 2000 gatunków, niezwykle zróżnicowaną pod względem kształtów i wielkości. Występują okazy: beczułkowate (E. meloformis), krzewiaste (E. milii), drzewiaste (E. abissynica). W naturalnym środowisku E. milii osiąga nawet 2 m, ale w hodowli tylko 60 cm. Najwyższymi przedstawicielami są afrykańskie: E. abissynica - około 9 m, E. ingens - około 10 m oraz odmiany azjatyckie: E. antiquorum i E. vajravelui- oba dorastają do 10m. Wilczomleczowate wzbogacą hodowlę interesującymi egzemplarzami , staną się niepowtarzalnym elementem dekoracyjnym w każdym mieszkaniu.
Wilczomleczowate charakteryzują się konwergencją gatunkową. Zewnętrzne podobieństwo do kaktusowatych wykazują odmiany afrykańskie, np.: Euphorbia enpola, E. greenwayi, E. laikipiensis, E. opuntioides czy Euphorbia perangusta. Podobne do roślin z rodzaju Pachypodium są np. Euphorbia pachypodioides czy E. fianarantsoae. Cechą odróżniającą jest wyciekający w miejscu uszkodzenia skórki mleczny sok oraz niewielkie kwiaty, tzw. cjacjia otoczone barwnymi liśćmi - przykwiatkami.
U wielu roślin występuje kaudeks czyli silnie zgrubiały pień lub jego podstawa (zwłaszcza u gatunków zamieszkujących Madagaskar). Gatunkami posiadającymi kaudeks są min. Euphorbia bongensis, E. neobosseri, E. rivae czy E. waringiae.

Większość sukulentycznych wilczomleczy wymaga stanowiska bardzo jasnego i dość ciepłego. Nie znoszą spadku temperatur poniżej 15°C. Podlewamy je sporadycznie a podłoże musi być dobrze przepuszczalne. Nawożenie skromne- raz na kilka tygodni rozcieńczonym nawozem. Wilczomlecze nie są zbyt podatne na szkodniki nękające wiele innych sukulentów. Do prawidłowego wzrostu konieczne jest bardzo jasne oświetlenie.

Rozmnażanie tych roślin nie należy do zbyt trudnych. Większość gatunków można z powodzeniem rozmnażać wegetatywnie - wiele tworzy liczne odrosty które bardzo łatwo się ukorzeniają. W przypadku np. Euphorbia milii można odciąć kawałek gałęzi, który należy przez kilka godzin- dni pozostawić do przesuszenia, a następnie posadzić.
Sok Euphorbia ma własności drażniące i występuje w całej części rośliny, dlatego wszystkie zabiegi pielęgnacyjne powinno wykonywać się w rękawiczkach. Szczególną ostrożność należy zachować podczas cięcia roślin. Krople soku mogą dostać się do oczu i poparzyć rogówkę. Sok tych roślin drażni śluzówkę, skórę, może powodować choroby przewodu pokarmowego. Jednym z najbardziej toksycznych jest stosunkowo łatwo dostępny gatunek E. tirucallii.U wszystkich gatunków sok ten jest mniej lub bardziej trujący (zawiera min. euforbinę i kwas euforbinowy).
Z roślin wytwarzany jest składnik leków o nazwie gummiresina euphorbium.
Do najciekawszych gatunków i odmian należą: wilczomlecz białounerwiony, purpurowy,pachypodiowaty. Godne polecenia są wilczomlecze kuliste. Niezbyt trudne w uprawie, stanowią egzotyczny akcent w mieszkaniu, np. wilczomlecz opasły, melonowaty, uzbrojony, Suzanna.

0 komentarze: